خانه / مطالب و پروژه های تحقیقی معماری / مطالعات معماری / ضوابط طراحی+ برنامه فیزیکی و ایده معماری آمفی تئاتر
ضوابط + برنامه فیزیکی و ایده طراحی آمفی تئاتر
ضوابط + برنامه فیزیکی و ایده طراحی آمفی تئاتر

ضوابط طراحی+ برنامه فیزیکی و ایده معماری آمفی تئاتر

با ضوابط طراحی آمفی تئاتر + برنامه فیزیکی و ایده معماری آمفی تئاتر همراه شما عزیزانیم . ضوابط طراحی آمفی تئاتر و  سالن همایش همراه با استاندردها و ریزفضاهای مورد نیاز برای طراحی را در این مقاله آماده نمودیم . همراهمان باشید

ضوابط طراحی آمفی تئاتر

معنا و مفهوم تئاتر

آقاي هوشنگ آزادي ور در كتاب تاريخ تئاتر جهان، تئاتر را چنين تعريف مي‌كند :

«تئاتر اجراي آگاهانه‌ي يك متن يا يك مايه از پيش تعيين شده است كه هدفهاي متعددي را دنبال مي‌كند.» «مقدمه‌ي مترجم بر تاريخ تئاتر اروپا». اين تعريف كه در آن به عنصر اجرا ، و متن (موضوع) توجه شده است، مشخصاً در خصوص نوع خاصي از تئاتر كه بيشتر به مفهوم متداول آن نزديك است، صادق بوده و همه‌ي انواع تئاتر، بويژه آنها را كه بر بداهه‌سازي استوارند، در بر نمي‌گيرد. همچنين همه‌ي عناصر اصلي دخيل در كار تئاتر را مطمح نظر قرار نمي‌دهد.

ميروكل در كتاب «تئاتر و آديتوريومها» نيز تعريف مشابهي ارائه مي‌دهند. آنها مي‌گويند : “تئاتر گرد آمدن گروهي از مردم است براي تماشاي اجرايي از پيش طراحي شده. در اين تعريف علاوه بر عنصر اجرا و متن (كه در مفهوم اجراي از پيش طراحي شده، مستتر است) به عنصر حضور “گروهي از مردم” نيز توجه شده است،‌ عنصري كه فقدان آن مفهوم تئاتر را به مفهوم اجرا مبدل مي‌كند.

همچنین ببینید :

تئاتر و معماري

معماري تئاتر ، تابعي است از عملكرد آن، مسائل مربوط به عملكرد فضاها و نيازهاي فضايي و مساحتهاي موردنياز.

معماري به دو طريق اين امكان را فراهم مي‌آورد. يكي از طريق انتخاب شكل صحنه و نحوه قرارگيري آن و يكي از لحاظ ايجاد امكانات بصري و فضايي كه خود بنا و فضاهاي آن، واجد آن است. براي طريق اول كه بدان خواهيم پرداخت، نشان خواهيم داد كه تا چه حد، نوع صحنه و محل قرارگيري تماشاگران در نحوه‌ي ارتباط ميان بازيگر و تماشاگر مؤثر است. اما براي طريق دوم به اشاره‌ي كوتاهي در اينجا بسنده مي‌كنيم :

تماشاگر، تماشاگري كه در طول روز و روزهاي قبل و شايد هفته‌ها و ماههاي قبل درگير روزمرگي و واقعيات زندگي خود بوده و گرفتار مسائل، ذهنيات و تجربيات خويش است، به تئاتر مي‌آيد تا اجراي داستاني را ببيند.  در اينجا تئاتر بايد تماشاگر را از ذهنيات، گرفتاريها و مسائل روزمره‌ي خود جدا كند و يا اشراف او را به اين مسايل بيشتر كند. تا با آنچه كه در برابر او اجرا مي‌شود همساز و همدل شود. اين امر كوششي است دوجانبه ميان بازيگر و تماشاگر، به كمك امكانات مختلفي كه تئاتر در اختيار دارد و نيروي تخيل. حاصل اين كوشش آن است كه تماشاگر آنچه را كه در برابر او بازي مي‌شود، واقعيت خواهد پنداشت.

طراحی معماری آمفی تئاتر
طراحی معماری آمفی تئاتر

معماري تئاتر مي‌بايد در كنار ديگر عناصر موجود در تئاتر به تحقق و ايجاد اين باور در تماشاگر مدد رساند. نما، تزئينات ، فضاها، هندسه‌ي فضاها و روابط فضايي و همه‌ي آنچه كه معماري بنا را تشكيل مي‌دهد مي‌بايد در راستاي تحقق اين هدف به كار گرفته شود. تماشاگر براي ورود به جايگاه تماشاگران از فضاهايي عبور مي‌كند. اين فضاها به كمك يك معماري هشيارانه و هدفمند از صورت صرف فضاهايي براي عبور ، مي‌بايد به مراحلي مبدل شود كه موانع ذهني تماشاگر كه او را از پيوند يافتن با داستان در حال اجرا باز مي‌دارد، از ميان بردارد. در اين صورت، اين فضاها مي‌توانند زمينه‌ي امكان به در رفتن تماشاگر از چنگال واقعيت روزمره و دخول او به عالم تخيل را فراهم آورند.

در مجموع، چنين معماري، معماري در خدمت هدف و مقصد تئاتر، حاصل كوشش آگاهانه و درك خردمندانه‌ي معماري خواهد بود كه با جان و انديشه، روح تئاتر را دريافته باشد.

ایده طراحی آمفی تئاتر

شكل(4-1) گونه هاي مختلف آرايش مكان تماشاگران و بازيگران
شكل(4-1) گونه هاي مختلف آرايش مكان تماشاگران و بازيگران
شكل(4-2) نمونه أي از تئاتر هاي متداول در نيمه دوم قرن بيستم در آمريكا با صندليهاي بهم چسبيده و بدون امكانات كافي
شكل(4-2) نمونه أي از تئاتر هاي متداول در نيمه دوم قرن بيستم در آمريكا با صندليهاي بهم چسبيده و بدون امكانات كافي
شكل (4-8)نقشه طبقه همكف تئاتر آرنا استيج در واشنگتن دي.سي.
شكل (4-8)نقشه طبقه همكف تئاتر آرنا استيج در واشنگتن دي.سي.
شكل(4-9) نمونه هاي مختلف صحنه ها
شكل(4-9) نمونه هاي مختلف صحنه ها
شكل(4-11) روند تغيير در فرم سالن و صحنه تئاتر در غرب
شكل(4-11) روند تغيير در فرم سالن و صحنه تئاتر در غرب

 

مطالعه‌ي ويژگيها و ظرفيت تعدادي از سالنهاي تئاتر در ديگر كشورها

نتايج حاصله از بررسي 47 سالن تئاتر ( از مطالعه جدول شماره (4-1)  وكتاب تئاترها واديتوريومها) مهم دنيا از صفحات مختلف كتاب تئاترها و سالن‌هاي نمايش و تئاترها واديتوريومها

 

جدول(4-1) نتايج حاصله از بررسي 47 سالن تئاتر

رديفنام تئاترنام شهرنام كشورسالن شماره 1

نوع سالن

ظرفيتسالن شماره 2

نوع سالن

ظرفيتجمع ظرفيت(نفر)
1بابيلاميلانايتاليايك سويه474474
2دوسلدورفآلمان غربييك سويه1036يك سويه3091345
3دلاويهپاريسفرانسهيك سويه11001100
4تئاترشهرالمآلمان غربييك سويه800همه سويه2001000
5آرنا استيجواشنگتنآمريكاهمه سويه800800
6تئاتر شهربنآلمان غربييك سويه900900
7تئاتر چيچسترچيچسترانگلستانسه سويه14001400
8تئاتر شهرشوينخرتآلمان غربييك سويه857857
9خانه نمايشناتينگهامانگلستانيك سويه857857
10فرانكفورتآلمان غربييك سويه911يك سويه2001111
11تئاتر هنرهاي دراماتيكماساچوستآمريكايك سويه306306
12تئاتر سومعه نودوبلينايرلنديك سويه628يك سويه157785
13خانه نمايشواپرتالآلمان غربييك سويه750750
14تئاتر نافيلدعميشيرانگلستانيك سويه507507
15مينزوتاآمريكاسه سويه14001400
16خانه اپرانيويوركآمريكاسه سويه37883788
17تئاتر ايالتينيويوركآمريكايك سويه27292729
18امپريال تئاترتوكيوژاپنيك سويه19501950
19تئاترشهرتوركوفنلانديك سويه668668
20تئاترشهركوپيوفنلانديك سويه426426
21سالن جونزتگزاسآمريكايك سويه1800همان سالن30003000
22مركز موسيقيتاكاساكيژاپنيك سويه32003200
23تماشاخانه فردريك منتل آويواسرائيليك سويه28002800
24كنسرت هالبنآلمان غربييك سويه350يك سويه15001850
25مركز فرهنگي گرنوبلگرنوبلفرانسهيك سويه1148يك سويه5381686
26مركز هنرهاي ملياوتاواكانادايك سويه900همه سويه2991199
27فرانسهيك سويه616
28دورت منآلمان غربييك سويه11601160
29دانشگاهي در مكزيكو سيتيمكزيكوسيتيمكزيكيك سويه391391
30اينگولستاتآلمان غربييك سويه73413252059
31سالن ملكه اليزابتلندنانگلستانيك سويه1106يك سويه3721478
32كنسرت هالميلانايتاليايك سويه1800يك سويه2002000
33مدرسه موسيقيادينبورگانگلستان200
34كنسرت هالرتردامندرلندزهمه سويه2215همه سويه5902805
35تئاتر شهرهيفااسرائيليك سويه854يك سويه100954
36خانه شهرآلمان غربييك سويه550550
37مركز فرهنگيتوكيوژاپنيك سويه2327يك سويه5002827
38مركز عمومي هارتفوردكانيتيكاتآمريكافابل تبديل به يك و سه سويه420420
39برلن غربيآلمان غربييك سويه1200يك سويه4851685
40مركز فرهنگي سان فدلميلانايتاليايك سويه
41درونتنندرلندزهمه سويه600600
42سواژاپن10521052
43سالن دانشگاه النيوزالينيوزآمريكاهمه سويه15651565
44مركز فرهنگي دتامبوترهوگيونندرلندزمولتي فرم600-800يك سويه4001200
45مركز فرهنگيميلانايتالياسه سويه250250
46سالن مدرسه عالي تكنيكديفتندرلندز1500يك سويه3501850
47سالن فردريك ابرتآلمان غربيمولتي فرم34223422

 

استاندارد ها برنامه فیزیکی و ضوابط طراحی آمفی تئاتر

ریز فضاهای آمفی تئاتر :

1- ورودی و سرسرا

2- اطلاعات

3-اتاق مانیتورینگ

4-متصدی گالری

5- اتاق حسابداری

6-تهیه بلیط

7- اتاق کامپیوتر

8-بایگانی

9-سالن آدیتورم

10-راهرو گالری

11-کافی شاپ

12-غرفه فروش پوستر و تابلو

13-غرفه فروش کتاب و فیلم

14-سرویس بهداشتی

15-اتاق رئیس

16-اتاق کنترل

17-انبار

18-اتاق کارگردان

19-اتاق گروه موسیقی

20-اتاق مصاحبه

21-اتاق نور و صدا

22-نگهبانی

23-اتاق گریم

24-اتاق مطالعه

25-اتاق تعویض لباس

26-اتاق استراحت

27-سالن اصلی

28=فضای صحنه

29-اتاق ساخت دکور

30-کارتکس

31-رختکن

32-اتاق تمرین

33-اتاق منشی

34-فضای خاکستری

35-محل پرده خوانی

 

استانداردهای طراحی آمفی تئاتر

ورودی:

باید طوری باشد که از تجمع افراد در پشت در جلوگیری شود و افراد بتوانند به راحتی بلیط تهیه نمایند و وارد سالن شوند. از لحاظ ابعادی در هر متر مربع حداکثر 6 نفر میتواند قرار بگیرد. اگر افراد به صورت خطی قرار بگیرند (صف) هر 4 نفر 87/1 متر بصورت طولی فضا نیاز داریم پس نتیجه میگیریم اگر افراد بخواهند وارد سالن شوند بهتر است آنها را بصورت خطی سازماندهی کنیم.

سالن انتظار (سرسرا):

بعد از ورودی ما فضای سالن انتظار (سرسرا) را داریم. اگر سالن تئاتر ما 200 نفر گنجایش دارد حال به ازای 6 نفر 1 متر مربع و به ازای 200 نفر 34 متر مربع فضا احتیاج داریم البته این در صورتی هست که افراد متراکم قرار گرفته باشند به همین منظور ما ابعاد فوق را در 3 ضرب کرده و به 102 متر مربع تبدیل میکنیم تا افراد به اندازه ی 2 نفر فضا ی آزاد داشته باشند.

عنصر بعدی که در فضای سرسرا قرار می گیرد coffee break (کافی شاپ) است. برای این فضا برای هر میز 4 نفره 76/5 متر مربع فضا احتیاج داریم حال اگر در هر سانس اجرا 50 نفر بخواهند از کافی شاپ استفاده کنند ما احتیاج به 12 میز 4 نفره داریم یعنی 24/93 متر مربع فضا میخواهیم. در کنار آن 15 متر مربع فضای آشپزخانه و محل فروش می خواهیم.

فضای دیگر در سرسرا سرویس های بهداشتی است و از آنجا که جز فضاهای درجه 3 می باشد نباید در دید کامل قرار گیرد البته بهتر است جایی باشد که به راحتی در دسترس باشد. زیرا جز فضاهای خدماتی است 11/29 متر مربع برای 8 توالت و دستشویی احتیاج است.

نمونه ای از یک سالن اجرا آمفی تئاتر
نمونه ای از یک سالن اجرا آمفی تئاتر

سالن اجرا:

در کل حداکثر ظرفیت قسمت تماشاگران به شکل انتخاب شده و محدودیت های سمعی و بصری بستگی دارد که شاخص آنها نوع تولید برنامه است. عوامل دیگر شامل سطوح . خط دید . آکوستیک تراکم رفت . آمد و نیز اندازه و شکل سکو (صحنه) است.

طول ردیف:

حداکثر 16صندلی به ازای هر راهرو. اگر برای هر 3-4 راهرو یک در خروجی جانبی به عرض1متر در نظر گرفته شود به ازای هر راهرو 25 صندلی مجاز است.

برای هر تماشاچی نشسته بایدمساحتی برابر با حداقل 0.5 متر مربع در نظر گرفت.

صحنه یا سن به اشکال مختلف طراحی می گردد و ابعاد آن برای استفاده های مختلف مطابق جدول طراحی است.

فعالیت

طول (m)

سخنرانی

10

تئاتر

11

موسیقی

12

ضوابط طراحی آمفی تئاتر

حجم فضا:

این حجم بر اساس شرایط آکوستیکی به این ترتیب است: تئاترها حدودا 5-4 متر مکعب برای هر تماشاچی و اپرا حدود 8-6 متر مکعب. (به دلیل تهویه ی هوا حجم نباید کمتر از این باشد)

در طراحی تالارهای کنفرانس و به طور کلی همه گونه فضاهای اجتماعات دو عامل مهم محور طراحی محسوب می شوند که عبارتند از :

ـ داشتن دید مطلوب از تمامی محل های نشستن

ـ داشتن کیفیت مطلوب از نظر پخش صوت و آکوستیک

به همین دلیل برای طراحی عملی تالارها بایستی از اصول تئوری علم اکوستیک استفاده نمود. به منظور رسیدن به بهترین راه سه عامل موردنیاز است، عبارتست از حجم، فرم سالن و طنین (آوا)

برای داشتن راه کوتاه مستقیم شنوایی بین صحنه و تماشاچی بهترین فرم برای پلان ذوذنقه (دیوارهای غیرموازی) است.

نسبت های قسمت تماشاگران:

دید مطلوب بدون حرکت اما با حرکت جزیی چشم به مقدار حدود 30 درجه

دید مطلوب با حرکت جزیی سر و حرکت جزیی چشم به مقدار حدود 60 درجه

حداکثر زاویه ی ادراکبدون حرکت سر حدودا 110 درجه

به حرکت کامل سر و شانه ها میدان درک 360 درجه نیز امکان پزیر است.

دید مطلوب بدون حرکت اما با حرکت جزیی چشم به مقدار حدود 30 درجه

دید مطلوب با حرکت جزیی سر و حرکت جزیی چشم به مقدار حدود 60 درجه

حداکثر زاویه ی ادراک بدون حرکت سر حدودا 110 درجه

به حرکت کامل سر و شانه ها میدان درک 360 درجه نیز امکان پزیر است

برای تئاتر -24 متر ( حداکثر فاصله ی که هنوز هم می توان صورت ها را باز شناخت)

برای اپرا -32 متر ( حرکت های دارای اهمیت هنوز هم قابل شناختن است)

  1. شیب زمین باید حدود 10 درجه باشد.

فضاهای خدماتی پشت سن:

اتاق تعویض لباس:

یکی از فضاهای کاربردی و اصلی سالن می باشد در طراحی این فضا باید دقت شود که این فضا به عنوان یک فضای خصوصی به حساب می آید و باید تمامی حریم های آن بخصوص برای خانم ها حفظ شود. مقدار فضای لازم برای هر نفر 5 متر مربع و برای 6 نفر با 8 کمد 45 متر مربع می باشد. نکته ی دیگر وجود انبار لباس است که 5.7 متر مربع می باشد.

اتاق گریم:

این فضا باید با سن در رابطه ی مستقیم عاری از صدا و دارای نور کافی باشد. محیطی که یک گریمور نیاز دارد تا بتواند به راحتی اطراف بازیگر حرکت کند و تمام کار خود را زیر نظر داشته باشد 28/2 متر مربع میباشد که با این حساب ما برای کار 3 گریمور به طور هم زمان کنار هم 72/6 متر مربع فضا می خواهیم. همچنین وجود سرویس دستشویی در این فضا ضروری می باشد.

ضوابط + برنامه فیزیکی آمفی تئاتر
ضوابط + برنامه فیزیکی آمفی تئاتر

اتاق نور و صدا:

این فضا که بین نور پرداز و صدا بردار مشترک است باید دید مستقیم با قسمت اجرا داشته باشد که معمولا در جا نمایی این فضا آن را در قسمت پشت سالن در ارتفاع قرار می دهند همانند اتاق آپارات در سینما. حداقل فضا برای نور پرداز با دستگاه پرژکتور و 4 نور انداز 6 متر مربع و برای صدا بردار با دستگاه تنظیم و ضبط صدا 5 متر مربع می باشد همچنین پلکان های ارتباطی هم باید در نظر گرفت اما یک انبار به اندازه ی 12 متر مربع الزامی است.

اتاق کارگردان:

که در کنار سن قرا می گیرد تا کارگردان در هنگام اجرا بطور مستقیم به نحوی که دیده نشود با سن در ارتباط باشد. ابعاد آن 9 متر مربع می باشد.

اتاق گروه موسیقی:

یکی از بخش های مهم یک کار تیاتر اجرای ملودیهای منظم در سکانسهای مختلف است. به همین منظور بهتر است کار گروه موسیقی همراه با تیاتر پیش رود برای همین ما فضایی را برای گروه موسیقی در نظر می گیریم. فضای گروه موسیقی باید بصورتی چیدمان شود که سرپرست تمام گروه را زیر نظر داشته باشد و همچنین در قسمت کم صدا قرار گیرد و حتما یک فضا برای نگهداری ساز به ابعاد 4 متر مربع داشته باشد. ابعاد مناسب برای گرهه موسیقی 16 متر مربع است.

اتاق استراحت گروه:

فضای که گروه قبل از اجرا آنجا تمرکز و بعد از اجرا آنجا استراحت می کند. فضای کافی برای 8 کاناپه و میز 6 متر مربع است پس برای یک گروه 16نفره ما 40 متر مربع فضا می خواهیم.

اتاق مطالعه:

قسمتی که گروه در آن استقرار می یابد و ضمن خواندن سناریو باهم شروع به تمرین کار هم می کنند. مقدار فضای کافی برای مطالعه ی 20 نفر 42 متر مربع است.

اتاق مصاحبه:

فضای لازم 16 متری است که شامل 1 میز و 10 صندلی است.

قسمت اداری سالن:

اتاق رییس:

این اتاق از لحاظ استراتژیک باید در بهترین نقطه قرار گیرد. معمولا این فضا با اتاق جلسات ترکیب می شود که ابعاد مورد نظر برای ما 35 متر مربع است .

بخش حسابداری:

16 متر مربع برای خود اتاق و یک فضای 5 متر مربع برای بایگانی و 1 فضای 16 مترمربع برای مرکز کامپیوتر نیاز است.

اتاق آرشیو:

16 متر مربع برای اتاق بایگانی آرشیو که 15 فایل را در خودش جا می دهد و 9 متر مربع اتاق برای مسول اتاق آرشیو و 20 متر مربع هم برای مرکز اسناد سالن نیاز است.

بخش خدماتی:

موتورخانه:

این قسمت باید در جایی باشد که بتواند به همه سالن سرویس دهد. ابعاد مورد نظر برای سالن ما 50 متر مربع است.

انبار مرکزی:

به دلیل این که معمولا هر بخش یک انبار دارد ما فضای بزرگی را برای انبار مرکزی نمی خواهیم مقدار ابعاد لازم 25 متر مربع است.

پارکینگ:

فضای لازم برای پارکینگ 750 متر مربع برای 42 خودرو سبک در ضمن اگر در زیر ساختمان قرار گرفت فضای رمپ و تهویه مناسب هم در جدول محاسبه قرار می گیرد.

ضوابط طراحی آمفی تئاتر .

منبع : آوای معماری ( کپی تنها با ذکر منبع و لینک آن آزاد است )

[تعداد: 1    میانگین: 5/5]

درباره ی ava-architect.ir

جواد دانش بخش هستم کارشناس ارشد معماری و مدیر رسانه آوای معماری . امیدوارم با فضایی که در آوا ایجاد شده بتونیم به شما عزیزان طی تحصیلتون کمک کنیم و گامی در جهت پیشرفت جامعه معماری برداریم .

مطلب پیشنهادی

ضوابط و اصول طراحی پارکهای شهری

ضوابط و اصول طراحی پارکهای شهری اصولاً پارکها مجموعه ای از فضاهای سخت و فضاهای …

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

4 + 3 =